Wat is de zelfstandigenaftrek?
De basis waar de startersaftrek bovenop komt, met het bedrag van dit jaar.
Lees het artikel →Je hebt recht op startersaftrek als je recht hebt op de zelfstandigenaftrek, je in de vijf voorafgaande kalenderjaren minstens één jaar geen ondernemer was en er in die vijf jaar hooguit twee keer zelfstandigenaftrek bij je is toegepast. De startersaftrek is € 2.123 in 2026 en verhoogt de zelfstandigenaftrek automatisch, hooguit drie keer.
Vraag een gratis intakegesprek aan Bel mij terug
Hooguit drie keer in vijf jaar · bovenop de zelfstandigenaftrek · met een voorbeeld
Je moet aan vier voorwaarden tegelijk voldoen. Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting, je haalt het urencriterium van 1.225 uur, je was in de vijf voorafgaande kalenderjaren minstens één jaar geen ondernemer en er is in die vijf jaar hooguit twee keer zelfstandigenaftrek toegepast. De eerste twee geven de zelfstandigenaftrek, de laatste twee de verhoging.
| Voorwaarde | Wat het betekent | Waar het misgaat |
|---|---|---|
| Ondernemer voor de inkomstenbelasting | Winst uit onderneming in box 1, geen bv | Na omzetting naar een bv vervalt het |
| Urencriterium | 1.225 uur in dat jaar | Een start in het najaar haalt dat zelden |
| Nieuw als ondernemer | In vijf jaar minstens één jaar geen ondernemer | Een oude eenmanszaak die nooit is uitgeschreven |
| Nog niet opgebruikt | In die vijf jaar hooguit twee keer zelfstandigenaftrek | Een jaar met zelfstandigenaftrek vóór je startjaar telt al mee |
| Bedrag 2026: € 2.123, overgenomen uit de tarieventabel van onze rekentool en op 5 september 2026 nagelopen bij de Belastingdienst. Let op het verschil tussen twee dingen: de vijf voorafgaande kalenderjaren zijn een vast venster dat elk jaar opschuift; daarbinnen mag bij jou hooguit twee keer zelfstandigenaftrek zijn toegepast. Een jaar zonder zelfstandigenaftrek telt dus wel mee in die vijf jaar, maar niet in die twee keer. | ||
Die derde voorwaarde levert in de praktijk de meeste verrassingen op. Wie jaren geleden een eenmanszaak had die nooit is uitgeschreven bij de KvK of wie naast een baan al een tijdje kleine opdrachten factureerde, telt soms al als ondernemer zonder dat zo te ervaren. Het startjaar is dan eerder dan gedacht.
Eén eis valt voor starters juist weg. Het grotendeelscriterium, de regel dat meer dan de helft van je werkzame tijd naar je onderneming moet gaan, geldt niet als je in een of meer van de vijf voorafgaande jaren geen ondernemer was (artikel 3.6, eerste lid, onderdeel a en b, van de Wet inkomstenbelasting 2001: onderdeel a stelt het grotendeelscriterium, onderdeel b laat het voor starters vervallen). Voor wie naast een baan begint, is dat vaak het verschil tussen wel en geen aftrek.
Dan bestaat er een aparte regeling: de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid, artikel 3.78a van diezelfde wet. Die geldt voor wie in het jaar recht heeft op een arbeidsongeschiktheidsuitkering en in een of meer van de vijf voorafgaande kalenderjaren geen ondernemer was. Je mag aan het begin van het jaar de AOW-leeftijd nog niet hebben bereikt. En je haalt de 1.225 uur niet, maar wel het verlaagde criterium van 800 uur.
De aftrek is € 12.000 als hij in de vijf voorafgaande kalenderjaren niet bij je is toegepast, € 8.000 als dat voor één jaar geldt en € 4.000 als dat voor twee jaren geldt. Net als bij de gewone startersaftrek telt het aantal keren binnen dat venster, niet het jaartal. Hij is nooit hoger dan je winst. En je krijgt hem niet naast de zelfstandigenaftrek: het is de ene route of de andere.
De startersaftrek haalt € 2.123 van je winst af, bovenop de zelfstandigenaftrek van € 1.200. Na de mkb-winstvrijstelling daalt je belastbare winst daardoor met € 1.853 en betaal je bij een winst van € 40.000 ongeveer € 663 minder belasting. Samen met de zelfstandigenaftrek is dat € 1.037.
| Stap | Zonder startersaftrek | Met startersaftrek |
|---|---|---|
| Winst uit onderneming | € 40.000 | € 40.000 |
| Af: zelfstandigenaftrek | € 1.200 | € 1.200 |
| Af: startersaftrek | € 0 | € 2.123 |
| Af: mkb-winstvrijstelling 12,7% | € 4.928 | € 4.658 |
| Belastbare winst | € 33.872 | € 32.019 |
| Verschil in belastbare winst: € 1.853. Dat blijft bij deze winst onder de grens van de eerste schijf (€ 38.883), dus geldt 35,75 procent: € 662,58, dus ongeveer € 663. Vóór heffingskortingen, zonder ander inkomen en voor wie de AOW-leeftijd nog niet heeft bereikt. Zonder zelfstandigenaftrek en zonder startersaftrek zou de belastbare winst € 34.920 zijn; het verschil met € 32.019 is € 2.901, ongeveer € 1.037 belasting. Bij een hogere winst valt het verschil in de tweede schijf van 37,56 procent en levert dezelfde aftrek meer op. | ||
Had je aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd al bereikt, dan is de hele aftrek de helft. Artikel 3.76 lid 4 van de Wet inkomstenbelasting 2001 halveert namelijk het bedrag van zowel het tweede als het derde lid: € 600 zelfstandigenaftrek en € 1.061,50 startersaftrek. Ook wie laat begint is dus starter, alleen met een halve aftrek.
Vraag je vaste maandbedrag aan
Reken het na voor je eigen winst met de rekentool voor de inkomstenbelasting: daar staat de startersaftrek als aparte keuze in. De tool rekent de aftrek nooit verder door dan tot een winst van nul; het verlies dat je als starter wél mag maken, zie je er dus niet in terug.
Nee, kiezen kan niet. De startersaftrek is geen keuze maar een verhoging van de zelfstandigenaftrek die automatisch geldt zodra je aan de voorwaarden voldoet. Je kunt hem niet bewaren voor een jaar met meer winst. Wat de uitkomst wel stuurt, is of je dat jaar de 1.225 uur maakt: zonder zelfstandigenaftrek geen verhoging.
Dit is een hardnekkig misverstand, ook bij adviseurs. Artikel 3.76 lid 3 van de Wet inkomstenbelasting 2001 verhoogt de zelfstandigenaftrek met € 2.123 in elk jaar waarin je in een of meer van de vijf voorafgaande kalenderjaren geen ondernemer was en in die vijf jaar hooguit twee keer zelfstandigenaftrek is toegepast. Voldoe je eraan, dan geldt de verhoging. Overslaan om hem later te gebruiken kan niet.
Er lopen twee dingen naast elkaar. De vijf voorafgaande kalenderjaren zijn een vast venster: dat schuift elk jaar een jaar op, ongeacht of je aftrek kreeg. Wat geteld wordt zijn de keren dat bij jou zelfstandigenaftrek is toegepast; dat mogen er in dat venster hooguit twee zijn. Ook een jaar met zelfstandigenaftrek waarin je nog geen starter was telt in die twee mee. Daardoor kan de verhoging eerder op zijn dan je op grond van "drie keer" verwacht.
In de praktijk valt een magere start vaak vanzelf buiten de regeling: schrijf je je in het najaar in, dan haal je de 1.225 uur niet en krijg je dat jaar geen zelfstandigenaftrek en geen verhoging. Dat jaar kost je geen van je twee keer, maar je was wel ondernemer: ben je vijf jaar achter elkaar ondernemer, dan vervalt de verhoging ook zonder dat je hem hebt gebruikt. Uren opvoeren die je niet hebt gemaakt is geen optie.
Met de startersaftrek mag je wel verlies maken. Dat is het verschil dat starters vaak niet kennen. Een gewone ondernemer mag de zelfstandigenaftrek niet gebruiken om verlies te maken; het overschot schuift door. In een jaar met recht op de startersaftrek mag het wel: je winst gaat onder nul en er ontstaat een verrekenbaar verlies.
Dat verlies uit box 1 mag je verrekenen met het inkomen van de drie voorafgaande en de negen volgende kalenderjaren. Had je in het startjaar nog loon uit een baan, dan is dat vaak direct geld terug in plaats van een post die jaren blijft staan.
Bij administratiekantoor Financiële Zaken nemen we die verrekening mee bij je belastingaangifte laten doen, zodat een startverlies niet ongebruikt blijft staan.
In je eerste jaar houd je vanaf dag één je uren bij, ook de uren die je niet factureert. Bewaar daarnaast de bonnen van je aanloopkosten. Kosten die je maakte voordat je inschreef mag je meestal meenemen in je eerste aangifte. Zonder vastlegging van die twee dingen laat je in je startjaar het meeste liggen.
De urenadministratie is de sleutel: zonder urencriterium geen zelfstandigenaftrek, dus ook geen startersaftrek. Wat er precies meetelt staat in wat meetelt voor het urencriterium.
Twijfel je of dit jaar als startjaar telt? Overweeg je de stap naar een bv? Kijk dan bij je bedrijf oprichten. Wij rekenen beide routes door voordat je kiest. Wat er nog meer aftrekbaar is, lees je in de categorie aftrekposten. Wat wij per maand rekenen staat bij wat een boekhouder kost.
Dit artikel beschrijft de regeling zoals die voor belastingjaar 2026 geldt. Of je in jouw situatie recht hebt op de startersaftrek hangt af van je eigen cijfers en je eigen jaren als ondernemer. Leg het voor voordat je de aangifte indient.
De basis waar de startersaftrek bovenop komt, met het bedrag van dit jaar.
Lees het artikel →Waar het omslagpunt ligt. Plus wat je bij een bv aan ondernemersaftrek inlevert.
Lees het artikel →Weet je niet zeker of jouw startjaar meetelt? Leg het voor via het terugbelformulier; we bellen je binnen één werkdag terug.
Achter elkaar hoeft niet, maar kiezen kan ook niet. De verhoging geldt automatisch in elk jaar waarin je aan de voorwaarden voldoet. Haal je het urencriterium niet, dan krijg je dat jaar geen zelfstandigenaftrek en dus geen verhoging. Dat jaar kost je geen van je twee keer, maar je was wel ondernemer; na vijf jaar op rij vervalt de verhoging.
Dat kan nog. De toets is: was je in een of meer van de vijf kalenderjaren voor het jaar dat je claimt geen ondernemer? En is er in die vijf jaar hooguit twee keer zelfstandigenaftrek bij je toegepast? Is het antwoord twee keer ja, dan tel je opnieuw als starter, hoe lang je eerder ook ondernemer bent geweest.
Voor de jaren na de omzetting niet. Zodra je onderneming in een bv zit, krijg je salaris uit die bv en valt je inkomen onder de loonheffing; de ondernemersaftrek in box 1 vervalt dan. In het jaar van de omzetting zelf kan er nog een deel van de aftrek in zitten; dat rekenen we per situatie uit.
Dat kan langs twee routes. Is de aanslag korter dan zes weken geleden opgelegd, dan maak je bezwaar. Daarna kun je de inspecteur vragen om ambtshalve vermindering, tot vijf jaar na afloop van het belastingjaar. Beide lukken alleen als je aantoont dat je dat jaar aan alle voorwaarden voldeed, ook aan het urencriterium.
Vraag een gratis intakegesprek aan en je hoort binnen één werkdag wat het bij jou kost.
Gratis intakegesprek
Vul je gegevens in en we nemen binnen één werkdag contact met je op.
Team Financiële Zaken · fiscalisten
Gepubliceerd op .